Các tính chất cơ lý của Đá quý – Cát khai, vết vỡ & Độ dẫn nhiệt

Các tính chất cơ lý của Đá quý - Cát khai, vết vỡ & Độ dẫn nhiệt

Cát khai, vết vỡ

Cát khai

Định nghĩa: Cát khai là tính chất có thể tách ra hoặc vỡ ra theo những mặt tinh thể nhất định song song với một mặt thật hoặc một mặt nào đó của tinh thể dưới dạng tác dụng của một ngoại lưc. Những mặt tách ra gọi là mặt cát khai.

Cát khai là tính chất có thể tách ra hoặc vỡ ra theo những mặt tinh thể
Cát khai là tính chất có thể tách ra hoặc vỡ ra theo những mặt tinh thể

Có 5 mức cát khai

– Cát khai rất hoàn toàn

– Cát khai hoàn toàn

– Cát khai trung bình

– Cát khai không trung bình

– Cát khai rất không hoàn toàn

Ý nghĩa và ứng dụng

– Nhận biết trong giám định

– Trong chế tác

Vết vỡ

Định nghĩa: Đặc trưng bề mặt của một vớ không bằng phẳng của đá quý do tác động lực gây nên gọi là vết vỡ.

Khi kiểm định để nhận biết một vài đặc tính của đá quý người ta thường kiếu vết vỡ
Khi kiểm định để nhận biết một vài đặc tính của đá quý người ta thường kiếu vết vỡ

Có 4 dạng vết vỡ

– Vết vỡ vỏ sò

– Vết vỡ dăm vụn

– Vết vỡ dạng sợi

– Vết vỡ không đều, dạng sù sì

Ý nghĩa: Khi kiểm định để nhận biết một vài đặc tính của đá quý người ta thường xem ánh, kiếu vết vỡ.

Ví dụ: loại đá có độ cứng cao thường có vết vỡ vỏ sò: corindon, thạch anh….

ĐỘ DẪN NHIỆT

Bản chất

Dựa vào tính dẫn nhiệt của kim cương rất cao nhiều khi còn cao hơn cả kim loại, người ta đã phát minh ra một loại thiết bị nhỏ để do độ dẫn nhiệt của kim cương.

Bảng so sánh tương đối sau đấy cho thấy kim cương có độ dẫn nhiệt cao hơn hẳn một số loại đá quý khác.

  • Kim cương :100
  • Corindon : 60
  • Zircon : 35
  • Spinen : 24

Người ta nghiên cứu và nhận thấy tất cả các khoáng vật đều có tính dẫn nhiệt với mức đọ khác nhau từ thấp (nhóm vô định hình) tới trung bình (nhóm khoáng vật kết tinh) và cao (nhóm khoáng vật kim loại).

Thiết bị giám định kim cương, đá quý.

Có nhiều loại thiết bị để giám định kim cương Gem Diamond Master, Diamond Selector II hay bút mực thử kim cương dựa trên đặc tính ái lực của kim cương để thử.

Cấu tạo:

  1. kim thử
  2. thang độ
  3. Nút tắt, nút mở và nút điều chỉnh thang độ
  4. Đèn báo hiệu
  5. Đèn báo hiệu có pin
  6. Ngăn đựng pin
  7. Bộ phận kiểm tra bằng điện
  8. Bộ phận báo hiệu bằng âm thanh
  9. Khay thử đá rời
Thiết bị giám định kim cương, đá quý.
Thiết bị giám định kim cương, đá quý.

Giai đoạn chuẩn bị:

Trước khi bật máy đưa vào sử dụng, cần xem kỹ bản hướng dẫn sử dụng

  • Kiểm tra pin
  • Mở máy
  • Chờ tới khi đèn nhỏ bật sáng
  • Chờ khoảng 30s cho tới khi đèn báo hiệu sáng
  • Nút tắt mở và điều chỉnh thang độ 3 được dùng để điều chỉnh thang độ 2

Khi điều chỉnh thang độ 2 cần tham khảo hai bảng phân độ trên máy nhằm thu được kết quả chính xác.

Ví dụ : khi thử đá có trọng lượng 0,3ct

  • Ở nhiệt độ lạnh <10 độ C để đèn ở mức 3
  • Ở nhiệt độ ấm > 30 độ C để đèn ở mức 5

Cách thử:

Khi đặt nhẹ mũi kim 1 vuông góc với viên đá và các dấu hiệu có thể sẽ xảy ra như sau:

+ Nếu là kim cương âm thanh phát ra pip pip pip tử 1 đến 4 ô đèn đỏ ở thang độ 2 sẽ lóe sáng (kích thước càng lớn, các ô đỏ xuất hiện càng nhiều).

+ Nếu là chất tương tự hay giá kim cương không phát ra âm thanh (trừ mosanit), không có dấu hiệu đèn đỏ

+ Nếu là kim loại tiếp pip pip pip phát ra liên tục (nếu nghe thấy tín hiệu này cần chuyển dịch mũi kim vào phần đá thử).

Đặt nhẹ mũi kim 1 vuông góc với viên đá
Đặt nhẹ mũi kim 1 vuông góc với viên đá

Một số điểm cần lưu ý:

– Trước khi thử phải lau sạch mặt đá thử vò dầu hoặc bụi có thể gây nhiễu máy.

– Giữ máy sao cho các ngón tay chạm vào phía sau bộ phận kiểm soát bằng điện 7.

– Nếu đá thử được gắn vào kim loại dùng tay giữ lấy phần kim loại của viên đá thử.

– Nếu đá rời đặt vào khay thử 9 , khi một tay cầm máy, một tay giữ khay thử đá kết xung quanh chiếc nhẫn sẽ bị nóng bởi nhiệt độ của bản thân nên có thể gây nhiễu máy. Vì thế thỉnh thoảng nên đặt xuống để nó trở lại nhiệt độ bình thường.

– Tránh thử trước luồng gió nóng, lạnh từ quạt máy hoặc các luồng gió mạnh vì chúng ảnh hưởng tới kết quả.

Cách bảo quản

  • Sau khi sử dụng, tắt máy 3 và đặt vào hộp bảo quản tránh bụi và hơi ấm
  • Vì máy thử kim cương II được cấu tạo bởi nhiều vi mạch điện tử nên tránh mở ra bật cứ bộ phận nào trừ nắp của ngăn đựng pin 6
  • Trong thời gian dài không dùng máy thì cần lấy pin ra khỏi bộ phận này vì có thể pin ăn mòn máy.

CÁC TÍNH CHẤT CƠ LÝ ĐẶC THÙ KHÁC

Sự dính ướt, không dính ướt

Hiện tượng :

  • Nhỏ một giọt nước lên tấm thủy tinh sạch thì nước chảy lan ra trên mặt thủy tinh thành một lớp mỏng.
  • Nếu nhở một giọt nước lên lá sen thì nước không chảy lan ra mà có dạng hình cầu hơi bị hẹp do tác dụng của trọng lực
  • Từ 2 hiện tượng trên ta nói: Nước làm dính ướt tấm thủy tinh và không làm dính lá sen, parafin. (Thủy ngân dính ướt vàng nhưng không dính ướt thủy tinh)
Sự dính ướt, không dính ướt của Đá quý
Sự dính ướt, không dính ướt của Đá quý

Giải thích: Khi lực hút giữa các phân tử chất rắn và các phân từ chất lỏng mạnh hơn lực hút giữa các phân tử chất lỏng với nhau thì có hiện tượng dính ướt. Ngược lại lực hút giữa các phân tử chất lỏng và chất rắn nhỏ hơn lực hút giữa các phân từ chất lỏng với nhau thì có hiện tượng không dính ướt.

Ứng dụng:

  • Xác định kim cương dựa vào tính ái lực mạnh với dầu mỡ, để thực hiện được phép thử cần phải cho bút thử ở vị trí thằng đứng với mặt faxet, vạch một đường thẳng chạy suốt trên bề mặt faxet viên đá
  • Nếu viên đá là kim cương thì mực sẽ hỉnh thành một đường thẳng
  • Nếu viên đá đó là chất mô phỏng hoặc giả kim cương thì mực không tạo thành một đường thẳng liên tục mà tạo thành các chuỗi mực dọc theo đường đi của đầu bút.

Tính chất từ tính

Tính chất từ tính của đá quý có thể chia làm 2 loại
Tính chất từ tính của đá quý có thể chia làm 2 loại

Đá quý ngoài các tính chất dẫn điện, dẫn nhiệt, chúng còn tính chất từ tính. Tính chất từ tính của đá quý có thể chia làm 2 loại:

  • Nhiễm từ : là trường hợp mẫu vật trở nên có từ tính bằng cách đưa vào
  • Chỉ có một số ít mẫu vật sắt, thép , niken, coban, và một vài hợp kim đã lộ ra một mức độ của hiện tượng nhiễm từ có từ tính mạnh như vậy gọi là vật có sắt nhiễm từ.

Công ty cổ phần Trang sức và Đá quý Việt nam là một trong những công ty hàng đầu cả nước về thiết kế, chế tác về đá quý và trang sức. Nếu có mong muốn tư vấn thiết kế sản phẩm trang sức, đá quý mang tính “cá nhân hóa và gắn liền với câu chuyện của bản thân”,  Quý khách vui lòng đăng ký trực tiếp trên website để được phục vụ tốt nhất.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký trực tuyến TẠI ĐÂY. Ngoài ra, nếu Quý khách cần hỗ trợ luôn, vui lòng nhắn tin tại TẠI ĐÂY (24/24).

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *